Newsroom

Newsroom / Prezydent podpisał ustawę wprowadzającą konfiskatę rozszerzoną

Prezydent podpisał ustawę wprowadzającą konfiskatę rozszerzoną


13.04.2017

Prezydent podpisał ustawę wprowadzającą konfiskatę rozszerzoną

11 kwietnia 2017r. Prezydent podpisał ustawę z dnia 23 marca 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw. Ustawa wejdzie w życie w ciągu 14 dni od jej podpisania.

Przepadek rozszerzony

Wprowadzone zmiany dotyczą m.in. instytucji przepadku (art. 44-45a kodeksu karnego), czyli środka karnego polegającego na przejęciu przez Skarb Państwa (lub w określonych wypadkach pokrzywdzonemu) przedmiotów pochodzących z przestępstwa lub służących do popełnienia przestępstwa, a także korzyści uzyskanych w wyniku popełnienia przestępstwa. Projekt zakłada wprowadzenie do kodeksu karnego przepadku rozszerzonego (tzw. konfiskata rozszerzona). 

Nowe przepisy mają umożliwiać orzeczenie przepadku przedsiębiorstwa sprawcy, jeżeli służyło
ono do popełnienia przestępstwa lub ukrycia osiągniętej z niego korzyści. Przepadkowi ulec będzie mogło także przedsiębiorstwo innej niż sprawca osoby fizycznej, jeżeli to przedsiębiorstwo służyło
do popełnienia tego przestępstwa lub ukrycia osiągniętej z niego korzyści, a jego właściciel chciał lub godził się na to, aby przedsiębiorstwo służyło do popełnienia tego przestępstwa lub ukrycia osiągniętej z niego korzyści. Z projektu wyłączono możliwość orzeczenia przepadku przedsiębiorstw będących własnością osób prawnych. Nie jest jasne, czy proponowana zmiana dotyczyć będzie spółek handlowych nie będących osobami prawnymi.

Dodatkowo rozszerzono katalog przestępstw, do których stosuje się domniemanie pochodzenia korzyści z przestępstwa. Obecnie takim domniemaniem objęte są przestępstwa, w wyniku których osiągnięta została korzyść powyżej 200 000 zł, natomiast po zmianie, przedmiotowym domniemaniem będą objęte również przestępstwa zagrożone karą powyżej 5 lat pozbawienia wolności, niezależnie
od wysokości korzyści jaka została osiągnięta. Rozszerzono także okres kontroli mienia nabytego przez sprawcę. W przypadku skazania, sprawca będzie musiał udowodnić pochodzenie całego majątku jaki posiadał w ciągu 5 lat przed popełnieniem przestępstwa.

Przymusowy zarząd przedsiębiorstwem

Ponadto projekt wprowadza możliwość dokonania zabezpieczenia majątku zagrożonego przepadkiem, w tym przedsiębiorstwa osoby trzeciej, w toku prowadzenia postępowania karnego. Zajęte przedsiębiorstwo może podlegać przymusowemu zarządowi. Państwowy zarząd nad zabezpieczonym przedsiębiorstwem będzie realizowany przez wyznaczonego zarządcę (posiadającego licencję doradcy restrukturyzacyjnego). Przedsiębiorstwo w trakcie zarządu będzie kontynuowało swoją działalność,
a w razie potrzeby może zaciągać nowe zobowiązania. Cała idea zarządu przymusowego ma na celu ochronę przedsiębiorstw przed bankructwem, spowodowanym zablokowaniem możliwości prowadzenia działalności gospodarczej.

Nowe środki kontroli operacyjnej

W celu realizacji powyższych zmian, tj. w szczególności ujawnienia mienia zagrożonego przepadkiem, projekt zawiera również przepisy rozszerzające zakres czynności operacyjno-rozpoznawczych, do których uprawniona będzie policja i inne wyznaczone służby (Straż Graniczna, Krajowa Administracja Skarbowa, Żandarmeria Wojskową i wojskowe organy porządkowe, Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencja Wywiadu, Służba Kontrwywiadu Wojskowego oraz Służbę Wywiadu Wojskowego i Centralne Biuro Antykorupcyjne). Dodatkowo po wprowadzeniu nowych przepisów służby będą miały szerszy dostęp do informacji stanowiących tajemnicę skarbową, czy tajemnicę bankową, a także będą uprawnione do żądania informacji od instytucji finansowych (SKOK-ów, ubezpieczycieli, funduszy inwestycyjnych oraz domów maklerskich).

Co to oznacza w praktyce?

Zakładanym skutkiem wprowadzenia nowych przepisów ma być odcięcie sprawców poważnych przestępstw od majątku zgromadzonego w ramach działalności przestępczej. Z pewnością na konfiskacie rozszerzonej zyska Skarb Państwa, który często nie jest wstanie wyegzekwować od sprawców korzyści utraconych w wyniku dokonanych przestępstw.

Niestety, istnieje obawa  nadużycia nowych przepisów przez organy ścigania, w szczególności w ramach postępowania zabezpieczającego. Podstawami tej obawy może być kwestia przeniesienia ciężaru dowodu na sprawcę lub osobę zainteresowaną przy wykazywaniu legalności posiadanego majątku oraz możliwość zabezpieczenia na przedsiębiorstwie osoby trzeciej.

Nowe przepisy w największym stopniu mogą dotknąć jednoosobowe działalności gospodarcze. Możliwość objęcia takich przedsiębiorstw zarządem przymusowym przez Skarb Państwa lub nawet przepadek całego przedsiębiorstwa, czyni taką formę prowadzenia działalności gospodarczej mniej bezpieczną i nieatrakcyjną.

Jeżeli w Państwa ocenie opisane powyżej zagadnienie może dotyczyć również Państwa działalności, prosimy o kontakt.

Kontakt: